เจาะลึก "ภาวะตาแห้ง" ภัยเงียบยุคดิจิทัล | GOOD VISION

เคยไหม? นั่งทำงานหน้าคอมฯ หรือจ้องโทรศัพท์นาน ๆ แล้วรู้สึกตามัว ต้องกระพริบตาถี่ ๆ หรือบางครั้งก็น้ำตาก็ไหลออกมาเอง อาการเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องปกติ แต่มันคือสัญญาณเตือนของ ภาวะตาแห้ง (Dry Eye Syndrome)

อาการแบบไหนเรียกว่า "ตาแห้ง"
ก่อนจะไปรู้สาเหตุ ลองสังเกตตัวเองว่ามีสัญญาณเหล่านี้ไหม?

• ระคายเคืองตา แสบตาง่าย ตาแดง
• น้ำตาไหลมาก 
• ภาพเบลอ แต่พอกระพริบตาก็กลับมาชัด
• ตาล้ามาก หลังจ้องจอคอมฯ หรือมือถือนานๆ
• ไม่สบายตา เมื่อสวมใส่คอนเทคเลนส์

GOOD VISION จะพามาเจาะลึกถึงสาเหตุใกล้ตัว ที่หลายคนอาจจะยังไม่รู้ว่าภาวะตาแห้ง ไม่ใช่แค่เรื่องของ "น้ำตาน้อย" แต่เป็นภาวะที่ "ฟิล์มน้ำตาทำงานผิดปกติ" (Tear Film Dysfunction) ทำให้ดวงตาขาดความชุ่มชื้น จนส่งผลให้เกิดอาการเคืองตานั่นเอง

รู้จัก "ฟิล์มน้ำตา" เกราะป้องกันดวงตา 3 ชั้น
1. ชั้นไขมัน (Lipid Layer - ชั้นนอกสุด)
หน้าที่ : เป็นเกราะป้องกัน ไม่ให้น้ำตาระเหยออกไปในอากาศ
แหล่งผลิต : ต่อมไขมันที่เปลือกตา (Meibomian Gland)

2. ชั้นน้ำ (Aqueous Layer - ชั้นกลาง)
หน้าที่ : ให้ความชุ่มชื้น หล่อลื่นผิวกระจกตาและเยื่อบุตา และเป็นชั้นที่หนาที่สุด
แหล่งผลิต : ต่อมน้ำตา (Lacrimal Gland)

3. ชั้นเมือก (Mucin Layer - ชั้นในสุด)
หน้าที่ : เป็นตัวยึดชั้นน้ำตาไว้กับผิวกระจกตา
แหล่งผลิต : เซลล์ในเยื่อบุตาขาว (Goblet cell)

ที่มา : oscarwylee.com

ทำไมเราถึงตาแห้ง?
1. ตาแห้งจากน้ำตาระเหยเร็วเกินไป (Evaporative Dry Eye) 
มักเกิดจากการอุดตันของต่อมไขมันที่บริเวณเปลือกตา (Meibomian Glands Dysfunction)
พฤติกรรมเสี่ยง : การกระพริบตาน้อยลงจากการเพ่งหน้าจอ หรือใช้อุปกรณ์ดิจิทัลนานๆ หรือเปลือกตาปิดไม่สนิท (อาจเกิดจากสรีระดวงตา, โรคทางตา หรือโรคทางกายอื่นๆ)
ผลข้างเคียงจากยา : เช่น กลุ่มยารักษาสิว, ยาหยอดลดความดันในตา
สภาพแวดล้อม : การโดนลมแรง หรือฝุ่นละออง เป็นต้น

2. ตาแห้งจากภาวะสร้างน้ำตาน้อย (Aqueous-Deficient Dry Eye)
มักเกิดจากต่อมน้ำตา (Lacrimal Gland) ผลิตปริมาณน้ำตาออกมาได้น้อยลงกว่าปกติ

ด้านร่างกาย :
- อายุที่เพิ่มมากขึ้น (ต่อมผลิตน้ำตาเสื่อมตามวัย)
- ระดับฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลง (เช่น ภาวะการตั้งครรภ์)
- ต่อมผลิตน้ำตาเกิดการอักเสบ
- โรคที่เกี่ยวข้องกับภูมิคุ้มกัน เช่น Sjogren’s syndrome

ด้านปัจจัยภายนอก :
- เส้นประสาทรับรู้ความรู้สึกที่เยื่อบุตาขาวอักเสบ (จากการใส่คอนแทคเลนส์เป็นระยะเวลานาน  หรือผลจากการทำเลสิก)
- การรับประทานยาบางกลุ่ม เช่น ยาแก้แพ้ หรือ ยาแก้คัดจมูก

ดูแลดวงตาฉบับ Good Vision
ถ้าเริ่มมีอาการ Good Vision แนะนำให้ดูแลเบื้องต้นดังนี้
1. เติมความชุ่มชื้น : พกน้ำตาเทียม (Artificial Tears) ติดตัวไว้ หยอดระหว่างวัน
2. ประคบอุ่น : ใช้ผ้าชุบน้ำอุ่นประคบเปลือกตา 5-10 นาทีทุกวัน ช่วยลดการอุดตันของไขมัน
3. รักษาความสะอาด :  เช็ดทำความสะอาดรอบดวงตาให้ดี โดยเฉพาะผู้ที่แต่งหน้า
4. พักสายตา : ละสายตาจากจอทุก ๆ 20 นาที

Good Vision Tips หากดูแลเบื้องต้นแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น หรือรู้สึกตาพร่ามัวมาก แนะนำให้พบจักษุแพทย์ เพื่อตรวจสุขภาพตาอย่างละเอียด

บทความโดย เฟม ธัญญลักษณ์ O.D. (Doctor of Optometry)
นักทัศนมาตร ประจำร้านแว่นตา กู๊ด วิชั่น

GOOD VISION ให้บริการทั้ง 2 สาขา
สาขาลำพูน ( เข้าซอยเจริญราษฎร์ 13 ก่อนถึงแยกประตูป่า )
โทร. 090-3282445
สาขาเชียงใหม่ ( โครงการซีพาร์ค ติดถนนใหญ่ ตรงข้ามโรงเรียนปรินส์รอยแยลส์วิทยาลัย )
โทร. 092-4959444